Na co należy zwrócić uwagę przy zakupie samochodu – adwokat wyjaśnia procedurę nabycia pojazdu Umowa kupna-sprzedaży samochodu: rady dla nabywców

Created date: 2019-04-17

 

 

Kupno samochodu: Co trzeba wiedzieć?

 

Regularnie sprzedaje się dużą ilość samochodów. Nie ma jednakże znormalizowanych umów kupna-sprzedaży, gdyż nie istnieją przepisy dotyczące formy umów według § 433 niemieckiego Kodeksu cywilnego BGB. Zasadniczo także umowa ustna może więc dojść do skutku. Ze względu na fakt, iż przedstawienie dowodu na zawarcie takiej ugody jest trudne, radzimy zawierać umowy zawsze w formie pisemnej. Forma umowy kupna-sprzedaży samochodu może jednakże przyczynić się do późniejszych problemów. Poniżej wyjaśnienie:

 

1. Nabycie pojazdu u sprzedawcy samochodów

 

Sprzedawcy mogą korzystać ze standardowych umów, opartych na  Ogólnych Warunkach Sprzedaży Nowych Samochodów (niem. NWVB), zawierających warunki odnośnie terminów płatności i dostawy oraz warunki dotyczące zastrzeżenia własności i odpowiedzialności za wady. Umowy te nie są jednakże obowiązkowe.

 

Korzystne dla nabywców jest przede wszystkim to, że sprzedawca nie może wykluczyć obowiązku gwarancji w odniesieniu do powstałych wad, gdyż według § 474 niemieckiego Kodeksu cywilnego BGB chodzi tutaj o sprzedaż konsumencką.

 

Sprzedawca samochodów zawsze ponosi odpowiedzialość

 

Także po stronie sprzedawcy spoczywa ciężar dowodu. Oznacza to, że w przypadku stwierdzenia wad sprzedawca zobowiązany jest przedstawić dowody na to, iż w momencie sprzedaży pojazd był bez zastrzeżeń. W ten sposób kupno samochodu u sprzedawcy jest dla osób prywatnych bezpieczniejsze. Jeżeli wady pojawiły się w pierwszych sześciu miesiącach po zakupie, przyjmuje się, że istniały one już w momencie zakupu samochodu.

 

Okres gwarancji dla nowych samochodów wynosi 2 lata i rozpoczyna się w momencie przakazania pojazdu. W przypadku samochodów używanych wielu sprzedawców skraca ten okres do jednego roku.

 

UWAGA: Aktualna decyzja Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości

 

Europejski Trybunał Sprawiedliwości ogłosił, że skracanie okresu przedawnienia roszczeń z tytułu gwarancji dla samochodów używanych jest niedpuszczalne. Do tej pory sprzedawcy mogli się powoływać na § 476 ust. II niemieckiego Kodeksu cywilnego BGB i uwzględniać w Ogólnych Warunkach Handlowych klauzule skracające okres przedawnienia gwarancji samochodów używanych do jednego roku. W przeciwieństwie do niemieckiego prawa kupna-sprzedaży rozróżnia się dwa okresy: okres odpowiedzialności -  jeżeli szkoda powstaje po okresie gwarancji, roszczenia z tego tytułu są wykluczone oraz okres przedawnienia, po którego upływie konsument nie może już dochodzić swoich roszczeń.

 

Europejski Trybunał Sprawiedliwości zadecydował, że państwa członkowskie mogą skrócić okres odpowiedzialności do jednego roku, jednakże nie mogą skracać okresu przedawnienia. Jeżeli wada pojawi się w przeciągu roku, nabywca może dochodzić swoich roszczeń w przeciągu dwóch lat. Roszczenia gwarancyjne są natomiast wykluczone, jeżeli wada pojawiła się po opływie jednego roku.

 

Nie można więc skracać okresu przedawnienia. Tak się jednakże dzieje na podstawie § 476 ust. II niemieckiego Kodeksu cywilnego. Tym samym dochodzi do naruszenia prawa unijnego. Ustawodawca musi reagować.

 

Nie wiadomo, co stanie się z istniejącymi już klauzulami w Ogólnych Warukach Handlowych. Pomimo sprzeczności z prawem unijnym w dalszym ciągu obowiązuje § 476 ust. II niemieckiego Kodeksu cywilnego. Dyrektywa o sprzedaży konsumenckiej nie ma bezpośredniego skutku prawnego dla osób w poszczególnych państwach. Unia zobowiązuje jednakże kraje członkowskie do uwzględnienia dyrektyw w swoim ustwodawstwie.

 

2. Nabycie samochodu u osoby prywatnej

 

Przy zakupie samochodu od  osoby prywatnej nie obowiązują żadne umowy standardowe. Zasadniczo nie ma konieczności zawierania umowy w formie pisemnej. Zgodnie z § 433 niemieckiego Kodeksu cywilnego nie istnieją również żadne wytyczne dotyczące formy takiej umowy. Wystarczające są dwa zgodne oświadczenia woli. Tego typu umowa jest wówczas tak samo wiążąca jak umowa pisemna. W przypadku sporu trudno będzie jednakże udowodnić – o ile nie było świadków – że umowa kupna-sprzedaży w ogóle doszła do skutku. Radzimy więc zawsze zawierać umowy w formie pisemnej. Ponadto radzimy, aby przy zawieraniu umów był obecny świadek, który mógłby później potwierdzić przebieg rozmowy, jak na przykład wypowiedzi dotyczące ewentualnego wypadku.

 

Wykluczenie odpowiedzialności przy sprzedaży przez osobę prywatną

 

 

Istotne aspekty przy umowie kupna-sprzedaży samochodu

 

Dobra umowa kupna-sprzedaży powinna uwzględniać następujące aspekty: wszystkie dane osobowe sprzedawcy i nabywcy (numer dowodu osobistego), numer podwozia samochodu, wyposażenie dodatkowe oraz akcesoria samochodowe, wykaz uszkodzeń, ewentualne potwierdzenie udzielenia gwarancji oraz oczywiście cenę kupna.

 

Ponadto konieczne jest przedłożenie niezbędnej dokumentacji samochodu, a więc dowodu rejestracyjnego oraz – jeżeli samochód został zarejestrowany - karty pojazdu. Jeżeli samochód został wyrejestrowany, należy przedłożyć zaświadczenia o jego wymeldowaniu. Dodatkowo, w przypadku samochodu starszego niż trzy lata, konieczne jest przekazanie zaświadczenia o ostatnim badaniu kontrolnym. O ile konstrukcja samochodu została zmieniona konieczne jest zaświadczenie o dopuszczeniu pojazdu do ruchu.

 

Dodatkowo sprzedawca musi przekazać nabywcy kluczyki, dokumenty pojazdu oraz wszelką istotną dokumentację.

 

Jeżeli sprzedawca nie jest posiadaczem samochodu, należy domagać się od niego przedłożenia pełnomocnictwa uprawniającego go do sprzedaży pojazdu oraz dowodu tożsamości.

 

Przede wszystkim należy jednakże sprawdzić, czy zostały uzgodnione i uwzględnione w umowie dalsze klauzule. W ramach sprawdzania Ogólnych Warunków Handlowych,  a więc treści zgodnie z §§ 305 i dalsze niemieckiego Kodeksu cywilnego, można się dopatrzyć klauzuli, które są niedopuszczalne Jeżeli sprzedawca powołuje się na Ogólne Warunki Handlowe, które są dla Państwa jako nabywców niekorzystne, radzimy skorzystać z pomocy adwokata.

Wszystkie omówione kwestie jak na przykład bezwypadkowość, szkody powypadkowe, wcześniejsi właściciele itp. powinny zostać spisane w umowie.

Przed kupnem samochodu zaleca się przeprowadzenie kontroli technicznej samochodu w ADAC lub DEKRA. Bezpośrednio po zakupie należy zarejestrować samochód w urzędzie ds. komunikacji.

 

Podsumowanie

 

 

Niekiedy udaje się kupić samochód od osoby prywatnej za korzystniejszą cenę. W takich przypadkach – w przeciwieństwie do kupna od sprzedawców samochodów - mogą się pojawić pewne niekorzyści, których nie należy lekceważyć. Osoba prywatna może mianowicie wykluczyć obowiązek gwarancji za wady. Oznacza to, że osoba prywatna byłaby pociągnięta do odpowiedzialności tylko w przypadku umyślnego działania na niekorzyść nabywcy lub po złożeniu porozumień dotyczących jakości samochodu. Tylko w takich przypadkach nabywca mógłby dochodzić swoich roszczeń w ramach umowy. Trudno jednakże udowodnić, że w momenie sprzedaży samochodu sprzedawca wiedział o jego usterkach.

 

Radzimy więc, aby przy nabyciu samochodu obecny był świadek, który mogłaby potwierdzić stan samochodu w momencie zakupu i który mógłby np. wziąć udział w jeździe próbnej. Wszystkie istniejące wady powinny zostać udokumentowane w formie listy w umowie. Jeżeli samochód używany był wcześniej poddany kontroli rzeczoznawcy, należy domagać się przedłożenia protokołu kontroli względnie opinii rzeczoznawcy.

 

Kancelaria Balduin & Partner z siedzibą w Mülheim an der Ruhr specjalizuje się w prawie dotyczącym pojazdów i pomogła dotąd tysiącom nabywcom samochodów. Służymy pomocą  przy sporządzaniu lub sprawdzaniu umów kupna-sprzedaży jak i przy dochodzeniu bądź odparciu roszczeń wobec sprzedawców samochodów.